પરમાણુ વિખંડન (Nuclear fission) અને પરમાણુ સંલયન (Nuclear fusion) એટલે શું?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) પરમાણુ વિખંડન એ એક એવી પ્રક્રિયા છે જેમાં ભારે ન્યુક્લિયસ,જેમ કે $U^{235}$,જ્યારે ન્યુટ્રોન સાથે અથડાય છે ત્યારે તે બે નાના,હળવા ન્યુક્લિયસમાં વિભાજિત થાય છે. આ પ્રક્રિયામાં મોટી માત્રામાં ઉર્જા અને વધારાના ન્યુટ્રોન મુક્ત થાય છે,જે સાંકળ પ્રતિક્રિયા (chain reaction) શરૂ કરી શકે છે.
પરમાણુ સંલયન એ એક એવી પ્રક્રિયા છે જેમાં બે હળવા ન્યુક્લિયસ,જેમ કે હાઇડ્રોજનના આઇસોટોપ્સ ($H^2$ અને $H^3$),અત્યંત તાપમાન અને દબાણની સ્થિતિમાં જોડાઈને એક ભારે ન્યુક્લિયસ બનાવે છે. આ પ્રક્રિયામાં પણ પુષ્કળ પ્રમાણમાં ઉર્જા મુક્ત થાય છે,જે તારાઓ અને સૂર્યમાં ઉર્જાનો મુખ્ય સ્ત્રોત છે.

Explore More

Similar Questions

ચોક્કસ સંજોગોમાં,ન્યુક્લિયસ $\alpha$-કણ કરતા વધુ દળદાર કણનું ઉત્સર્જન કરીને ક્ષય પામી શકે છે. નીચેની ક્ષય પ્રક્રિયાઓ ધ્યાનમાં લો:
$_{88}^{223} Ra \rightarrow _{82}^{209} Pb + _{6}^{14} C$
$_{88}^{223} Ra \rightarrow _{86}^{219} Rn + _{2}^{4} He$
આ ક્ષય માટે $Q$-મૂલ્યોની ગણતરી કરો અને નક્કી કરો કે બંને ઊર્જાની દ્રષ્ટિએ શક્ય છે.

જ્યારે $^{235}_{92}U$ પર એક ન્યુટ્રોનનો મારો ચલાવવામાં આવે છે,ત્યારે વિખંડન થાય છે અને નીપજો તરીકે ત્રણ ન્યુટ્રોન,$^{94}_{36}Kr$ અને શું મળે છે?

સૂર્યમાં થતી ફ્યુઝન પ્રક્રિયાની ચોખ્ખી અસર પૂર્ણ કરવા માટે સાચો વિકલ્પ પસંદ કરો: $4_1^1H + 2e^- \rightarrow$ . . . . . . $+ 2\nu + 6\gamma +$ . . . . . .

પરમાણુ રિએક્ટરમાં કંટ્રોલ રોડ્સ (નિયંત્રક સળિયા) શું છે?

પરમાણુ વિખંડન અને સંલયનને કોના આધારે સમજાવી શકાય છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo